7 lượt xem

Những điều ít biết về phong tục mai táng ở Việt Nam

Những điều ít biết về phong tục mai táng ở Việt Nam

Người Việt Nam có truyền thống văn hóa lâu đời chính vì vậy trong những việc trọng đại như cưới xin, lễ tết, tang ma… người Việt có những nghi thức, phong tục được lưu giữ qua bao đời nay. Trong đó, có một số phong tục đặc biệt mà có thể nhiều người chưa biết.

chạy tang - catdang.info
chạy tang

Đám cưới chạy tang

Khi gia đình đôi nam nữ đã xem ngày chọn giờ tổ chức ngày cưới, bỗng tứ thân phụ mẫu nhà trai hay nhà gái xảy ra tang chế, nhất là bên nhà trai chú rể phải chịu đại tang đúng ba năm, còn xảy ra bên nhà gái cô dâu cũng chịu tang cơ niên một năm.

Có nơi không thể chờ ngày mãn tang, với những lý do chủ quan nhiều hơn là khách quan, cũng như ngoài đời thường có câu “cưới vợ nên cưới liền tay, chớ để lâu ngày có kẻ dèm pha”. Vì không thể chờ đến ba năm hay một năm tang chế, nhiều gia đình cho làm đám cưới chạy tang. Người xưa gọi đó là “Ưu hỉ trùng phùng” (vui buồn cùng lúc).

Theo phong tục, nếu có người chết trong nhà là ông bà cha mẹ, muốn có đám cưới chạy tang thì chưa cho may thành phục (áo tang), chưa liệm thì chưa ai khóc, hàng xóm có biết nhưng chưa thấy nhập quan chưa ai đến viếng. Nhà trai hay nhà gái liền mang mâm lễ qua nhà nhau xin ý kiến, nếu được chấp thuận đám cưới sẽ được tiến hành ngay trong ngày hay ngày hôm sau, không cần xem ngày chỉ cần giờ hoàng đạo là được; còn nếu không được chấp nhận thì đành chờ mãn tang hay sau ngày xin xả tang (chỉ có con trai thứ xin xả tang trước ba năm, còn con trai trưởng phải đủ ba năm sau lễ đàm tế).

Lễ cưới cũng có đưa rước dâu, cúng gia tiên hai họ và nhập phòng lấy ngày, lễ vật cũng đơn giản cho đủ hình thức nhưng không thiếu trầu cau và trà rượu. Không đình đám, họ hàng hai bên cũng hạn chế số người dự, thường là trong phạm vi gia đình hai họ và các chú bác cô dì, cùng vài bạn bè thân nhất. Khi đám cưới hoàn tất xong các nghi lễ, gia đình mới bắt đầu may thành phục và lo chuyện nhập quan cho người chết. Cô dâu chú rể lúc này đã là thành viên trong gia đình, chịu tang như mọi đám tang khác, là nhà trai chịu tang chú rể không được quan hệ xác thịt trước ngày tốt khốc (100 ngày), còn nhà gái chịu tang chỉ sau ngày mở cửa mả hay sau lễ chung thất (49 ngày).

Mai táng trẻ nhỏ

Ở Việt Nam, nhiều nơi có phong tục không bốc bát hương thờ cúng, cũng không chôn cất lập mộ cho trẻ nhỏ không may chết yểu. Theo giải thích của GS.TS Nguyễn Tiến Đích, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ, chuyên gia Phong Thủy học và Dịch học thì cháu bé cần được siêu thoát về cõi giới của mình (cõi âm) để đầu thai kiếp khác. Coi như đầu thai kiếp này đã không thành công. Nếu cha mẹ cứ vương vấn thương hại thì trẻ sẽ không siêu thoát được.

Cũng theo GS, với trẻ mất trước 14 tuổi thì không nên làm bia mộ, không nên làm bát hương hay cúng giỗ. Cách tốt nhất là hãy quên đứa trẻ đi. Trên trang web cá nhân, GS viết: “Đó mới thực sự là thương yêu nó. Cái thân xác của nó bây giờ là cái bỏ đi, không nên vương vấn làm gì. Nếu có bát hương hoặc nấm mồ của nó thì cha mẹ quên nó sao được? Nó cần được giải thoát. Cha mẹ hãy buông thả nó ra, để cho nó được siêu thoát.”

Kiêng kỵ với người chết ngoài đường, ngoài chợ

Với những người chết ở ngoài đường, người ta tối kỵ đưa xác người chết về nhà vì nó sẽ mang theo âm khí, không có lợi cho việc làm ăn, sinh sống của những người trong nhà.

Trường hợp này, thân nhân phải tổ chức tang lễ tại nơi có người chết hoặc phải dựng lán ngoài đồng để thực hiện tang lễ. Người chết đột tử ở ngoài đường do tai nạn tàu xe, sông nước… cũng được coi là xấu số và người nhà phải cúng lễ ở nơi mà người này thiệt mạng.

Kiêng để nước mắt nhỏ vào thi hài người chết

Trong quá trình khâm niệm, phải kiêng để nước mắt của con cháu nhỏ vào thi hài người chết vì sợ sau này con cháu sẽ làm ăn khó khăn, và cũng để tránh hiện tượng “quỷ nhập tràng”. Vì thế, người trực tiếp khâm niệm (thường là người nhà) không được khóc khi đang tiến hành các thao tác khâm niệm.

Những người khác dù có thương xót người quá cố đến đâu thì khi khóc cũng phải đứng cách thi hài một quãng để tránh nước mắt nhỏ vào.

Ngày Kỵ Nhật

Khi ông bà cha mẹ chết đi, ngoài con trai trưởng, hay dòng tộc trưởng thờ cúng (tổ tiên), hàng năm cứ đến ngày mất mà làm lễ giỗ, gọi là kỵ nhật.
Theo phong tục, trước ngày giỗ kỵ vào buổi chiều người nhà soạn mâm cúng đơn giản, gọi là bửa tiên thường, hôm giỗ gọi là chính kỵ. Lễ tiên thường là thủ tục gửi lời mời đến người chết hôm sau về nhà nhận lễ cúng kỵ.

Trong ngày chính kỵ, nếu giỗ xa (cụ kỵ ông bà) chỉ mâm xôi, gà luộc, rồi giò chả là đủ; còn giỗ gần (cha mẹ) cũng bằng thứ ấy thêm vài món canh, món xào, món chiên, món kho… Trên bàn thờ có mâm cơm chay, và dù giỗ xa giỗ gần, làm lớn hay nhỏ, nhất nhất phải có chén cơm úp đôi, bên trên để quả trứng gà luộc.

Những gia đình nghèo cũng chỉ cần lưng cơm quả trứng, dâng lên bàn thờ cũng đã chứng tỏ được lòng thành tưởng nhớ đến ngày mất của cha mẹ rồi. Những nhà khá giả lấy ngày kỵ nhật này tổ chức đám tiệc đông đảo, ngoài bà con họ hàng, anh chị em, con cháu, lại mời hàng xóm, thân hữu đến dự. Tuy những đám tiệc như thế cũng không vượt ngoài sự tưởng niệm, báo hiếu người đã mất, nhưng xét về ý niệm ngày giỗ kỵ lại sai đi.

Vì sao có tục mũ gai đai chuối và chống gậy?

đai chuối chống gậy - catdang.info
đai chuối chống gậy

Tục đội mũ rơm quấn thật to quanh đầu, thắt lưng bằng dây gai, dây chuối ngày nay đã lỗi thời, nhiều nơi đã bãi bỏ, còn tục chống gậy chỉ áp dụng đối với con trai tang cha (gậy tre) tang mẹ (gậy vông),vẫn còn ở nhiều địa phương.

Nguyên do vì thời xưa, đường đi lại còn hẹp, có khi còn phải leo núi cao, người mất được chôn cất ở nơi xa khu dân cư, trong rừng núi, có nơi chôn ở triền núi đá có nhiều hang động. Đã có trường hợp, người con vì quá thương xót cha mẹ, khóc lóc thảm thiết, đến nỗi không kể gì đến sinh mạng của mình, đập đầu vào vách đá, khi leo núi đi về vì thương cảm quá mất cả thăng bằng ngã lăn xuống vực. Để tráng tình trạng trùng tang thảm hại đó, người ta mới đặt ra lệ phải quấn quanh đầu những vật liệu mềm, xốp để nếu va vấp đỡ gây tổn thương và đặt ra lệ phải chống gậy để đi đứng an toàn hơn. Vật liệu dễ kiếm nhất, giàu nghèo ai cũng có thể tự liệu được và ở đâu cũng có thể kiếm được để làm chất đệm, đó là rơm, lá chuối, dây gai, dây đay. Xuất phát từ kinh nghiệm thực tế của một số người, dần dần trở thành phong tục phổ biến.

LÀNG NGHỀ CÁT ĐẰNG

Tư vấn đặt hàng: 042.6681.8866 – 01653.247.247

Website: catdang.info 

Facebook: Làng nghề Cát Đằng

Văn phòng: PHÚ VINH – AN KHÁNH – HOÀI ĐỨC – HÀ NỘI

Cơ sở sản xuất: thôn Cát Đằng – xã Yên Tiến – huyện Ý Yên – tỉnh Nam Định

Vì uy tín của làng nghề Cát Đằng chúng tôi cam kết

  • Hàng chúng tôi cung cấp là thủ công mỹ nghệ chất lượng 100%
  • Không bán hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng trong toàn hệ thống

Lưu ý: Hiện Nay trên thị trường có rất nhiều sản phẩm trôi nổi không rõ nguồn gốc của gỗ, nhất là khi sản phẩm đã sơn lên thì không thể biết được chính xác loại gỗ gì, Chính vì vậy Làng nghề Cát Đằng khuyên quý khách nên kiểm tra mộc kỹ trước khi sơn để đảm bảo quyền lợi của quý khách hàng!

Làng nghề Cát Đằng cung cấp thông tin chi tiết về bài viết
Những điều ít biết về phong tục mai táng ở Việt Nam
Tên bài báo
Những điều ít biết về phong tục mai táng ở Việt Nam
Thông tin mô tả chi tiết
Người Việt Nam có truyền thống văn hóa lâu đời chính vì vậy trong những việc trọng đại như cưới xin, lễ tết, tang ma… người Việt có những nghi thức, phong tục được lưu giữ qua bao đời nay. Trong đó, có một số phong tục đặc biệt mà có thể nhiều người chưa biết.
Nhà báo
Bản quyền nội dung
Làng nghề Cát Đằng
Logo
Hotline: 0353.247.247
Chat Facebook
Gọi điện ngay