Cát Đằng với các sản phẩm sơn mài, sơn dầu, khảm trai , khảm ốc

ĐỒ SƠN MÀI

Cát Đằng với các sản phẩm sơn mài, sơn dầu

Tranh sơn mài Cát Đằng chủ yếu thể hiện các chủ đề dân gian như: tranh tứ linh long, ly, quy, phượng; tranh tứ thời mai, lan, cúc, trúc; tranh phong cảnh làng quê; tranh về các di tích, thắng cảnh đẹp của đất nước… Đường nét trong tranh thanh nhã và tinh xảo, thể hiện sự khéo léo của người nghệ nhân. Đặc biệt, tranh chân dung sơn mài có đường nét rất hiền hậu, chân thực.

Đã có nhiều người ở nơi khác đến Cát Đằng học nghề nhưng họ vẫn không thể biết bí quyết pha trộn sơn, hay tạo cốt sản phẩm vừa được phun sơn bỗng gặp trời mưa thì phải xử lý thế nào để sơn không bị bay mất màu, đành phải chờ nắng rồi đem sơn lại, còn người Cát Đằng lại có thể giữ nguyên màu sơn ở bất cứ thời điểm hay hoàn cảnh nào

ĐỒ SƠN MÀI
LỌ LỘC BÌNH

Những điều đặc biệt này có được là do người thợ Cát Đằng đã phát huy được những tinh hoa nghề sơn truyền thống và phát triển thành kỹ thuật sơn mài hiện đại. Với nhiều điểm độc đáo, sản phẩm sơn mài nứa Cát Đằng gây được tiếng vang với các thị trường trong nước và quốc tế như ở Mỹ, Nhật, Pháp, Nga, Đức.

Cát Đằng với nghề khảm trai, khảm ốc

Từ những vỏ trai, vỏ ốc tưởng như vô dụng, những người thợ khảm Cát Đằng có thể tạo ra bất kỳ họa tiết nào dù tinh vi, phức tạp đến đâu. Nghề khảm trai không đơn thuần chỉ có đục đẽo, mài, lắp ráp theo khuôn mẫu nhất định, đó còn là cả một quy trình bao gồm nhiều công đoạn mới tạo nên một sản phẩm khảm trai hoàn chỉnh.

Vỏ trai dùng để khảm có nhiều loại. Trai cánh mảnh, nhỏ có màu sẫm trong khi trai thịt trắng có vỏ dày, nhiều vân. Trai ngọc bên trong có lớp xà cừ dày óng ánh tựa sắc cầu vồng. Cùng với trai, vỏ ốc đỏ có màu sắc sang trọng hơn được coi nguyên liệu quý hiếm dùng làm cảnh núi non, cánh phượng, cánh rồng hay họa tiết trên những bức tranh áo gấm vua chúa…

Một trong những công đoạn quan trọng nhất của nghề khảm trai là “cẩn xà cừ”, nghĩa là theo nét vẽ, đục gỗ và gắn những nguyên liệu họa tiết lên đó. Những tranh gỗ sau khi đã “cẩn” được tỉa gọn, đánh bóng (mài khảm) rồi vẽ nét. Công đoạn cưa, đục các mảnh trai là cầu kỳ nhất. Người thợ phải mài thủ công, ngâm rượu, hơ lửa, chẻ dóc miệng, chọn thợ đục, chọn lựa các miệng trai đầy đủ cho mặt tranh. Hàng trăm hàng nghìn miếng trai đính chặt vào mặt gỗ đã chạm sẵn khuôn hình. Mặt tranh hiện đầy đủ và đẹp với các hình ảnh từ dân gian tới đương đại. Là một trong những làng làm nghề lớn, nét nổi bật của tranh khảm trai Cát Đằng là những mảnh trai không vỡ, có độ phẳng hoặc được uốn cong cho phù hợp với từng thành phẩm. Các chi tiết kỹ thuật đục và cẩn trai rất khít. Nhờ đường nét tinh xảo sống động mà sản phẩm khảm trai Cát Đằng nổi tiếng với giá trị rất cao. Những hàng đặt tủ chè, sập gụ, bàn ghế theo phong cách cổ… khảm ốc giá từ 15 triệu VNĐ đến 100 triệu VNĐ tùy theo chất liệu khảm. Tủ chè khảm ốc đỏ từ 80 triệu VNĐ đến 200 triệu VNĐ.

ĐỒ SƠN MÀI CÁT ĐẰNG
KHÁM THỜ

Với bàn tay khéo léo, óc sáng tạo phong phú của những người thợ khảm Cát Đằng mang đậm sắc thái văn hóa của vùng đất chiêm trũng đồng bằng Bắc Bộ đang trở thành điểm du lịch sinh thái làng nghề cuốn hút du khách trong và ngoài nước. Hiện nay các nghệ nhân khảm trai ở Cát Đằng đang từng bước nâng cao tay nghề sáng tạo nhiều sản phẩm thủ công mỹ nghệ phục vụ khách du lịch, với những sản phẩm tranh phong cảnh non nước, chân dung, tinh xảo đầy kỹ thuật cao.

Khi có ánh sáng phản chiếu vào những sản phẩm khảm trai và đặc biệt là khảm ốc, sắc màu bổng trở nên tươi thắm, lung linh, huyền ảo, có những đốm đỏ cháy lên như lửa, và nghe như có tiếng chim muông ríu rít, cỏ cây hoa lá rào rạt trong gió reo. Rồi có đêm tối, khi ánh sáng không còn một chút le lói, thì bất ngờ có những tia chớp xanh trong lóe lên từ bức tranh khảm con công xòe cánh. Ai đó đặt cho nó một cái tên, cái ánh sáng ấy là ngọn lửa màu ngọc. Nó cháy trong đêm tối, làm quầng lên một vầng sáng màu xanh trong, dịu mát lung linh huyền ảo như trăng rằm vậy. Đó là tâm hồn những nghệ nhân khảm trai, khảm ốc Cát Đằng gửi vào sản phẩm của họ.

ĐỒ SƠN MÀI
TRANH KHẢM TRAI

Tại Cát Đằng những đứa trẻ được tiếp cận với nghề khá sớm, được học nghề bằng phương pháp cầm tay chỉ việc. Sau thời gian học tại trường, chúng được tận mắt nhìn thấy ông bà, cha mẹ làm việc, thích công đoạn nào sẽ để thực hiện công đoạn đó, lâu rồi thành quen và ghi nhớ trong tâm trí.

Các bậc ông cha đã có ý thức dạy cho những thế hệ sau nhận thức được giá trị của nghề truyền thống, để chúng có tâm huyết mà học nghề, giữ nghề. Dù vậy, gia đình không bắt ép theo nghề, có thể vừa học văn hóa, vừa học nghề để sau này có nhiều lựa chọn cho cuộc sống.

Làng nghề Cát Đằng cung cấp thông tin chi tiết về bài viết
Cát Đằng với các sản phẩm sơn mài, sơn dầu, khảm trai , khảm ốc
Tên bài báo
Cát Đằng với các sản phẩm sơn mài, sơn dầu, khảm trai , khảm ốc
Thông tin mô tả chi tiết
Tranh sơn mài Cát Đằng chủ yếu thể hiện các chủ đề dân gian như: tranh tứ linh long, ly, quy, phượng; tranh tứ thời mai, lan, cúc, trúc; tranh phong cảnh làng quê; tranh về các di tích, thắng cảnh đẹp của đất nước... Đường nét trong tranh thanh nhã và tinh xảo, thể hiện sự khéo léo của người nghệ nhân. Đặc biệt, tranh chân dung sơn mài có đường nét rất hiền hậu, chân thực
Nhà báo
Bản quyền nội dung
Làng nghề Cát Đằng
Logo
Hotline: 0353.247.247
Chat Facebook
Gọi điện ngay