Bạn biết gì về tranh gỗ treo phòng thờ?

Phòng thờ là nơi kết nối tâm linh giữa tổ tiên và con cháu. Vậy có nên treo tranh tại phòng thờ không? Tranh gỗ treo phòng thờ có được ưa chuộng tại Việt Nam? Những bức tranh gỗ treo phòng thờ phổ biến nhất? Đọc bài viết sau để có thêm thông tin chi tiết.

Tranh gỗ treo phòng thờ “Vinh quy bái tổ”

Tranh gỗ treo phòng thờ “Vinh quy bái tổ” được nhiều gia đình Việt ưa chuộng. Cũng giống như treo hoành phi câu đối, treo tranh “Vinh quy bái tổ” trong nhà có ý nghĩa to lớn trong việc thể hiện văn hóa, truyền thống và gia phong của gia đình. Tranh “Vinh quy bái tổ” thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”. Nó nhắc nhở những ai đi xa quê hương lập nghiệp nếu thành công phải nhớ về cội nguồn, nơi đã nuôi và dạy dỗ ta khôn lớn.

Trong phong thủy, tranh gỗ “Vinh quy bái tổ” có ý nghĩa bổ trợ cho sự thành đạt của gia chủ. Bên cạnh đó, nó còn có tác dụng trợ giúp cho các thành viên trong gia đình có được thuận lợi trong việc học hành. Hơn nữa, treo tranh còn nhắc nhở con người khi thành đạt không được quên quê cha đất tổ. Đây chính là nơi đã ươm mầm cho thành đạt của chúng ta.

Để có thể thể hiện được một truyền thống ham học, biết ơn và nhớ về tổ tiên, nên treo tranh ở vị trí dễ nhìn. Đó có thể là phòng thờ hay phòng khách. Cũng có thể treo tranh tại nhà thờ tổ của dòng họ. Khi nhìn thấy bức tranh, con cháu sẽ có thêm động lực, ý chí để vươn lên trong công việc và cuộc sống. Nên treo tranh hướng ra ngoài để đón ánh sáng. Đó cũng là cách để đón năng lượng tích cực về cho gia chủ.

Tranh gỗ treo phòng thờ
Tranh gỗ treo phòng thờ “Vinh quy bái tổ”

Tranh gỗ treo phòng thờ “Tứ linh”

Tranh gỗ treo phòng thờTứ linh” là một bức tranh gỗ thể hiện 4 linh thú là Rồng, Kỳ Lân, Phượng Hoàng và Rùa. Bốn linh thú này là hiện thân của 4 vị thần trấn giữ bốn phương trời. Đây là bốn linh vật mạnh mẽ, nó cũng là đại diện của bốn nguyên tố đó là gió, đất, nước và lửa. Tranh gỗ treo phòng thờ “Tứ linh” được treo trong nhà với hy vọng nhận được sức mạnh phong thủy của 4 vị thần này.

Long – Rồng

Trong truyền thuyết, Rồng là linh vật tối cao có quyền năng và sự thông thái hơn hẳn những loài khác trong vũ trụ. Theo quan niệm của người xưa, hình ảnh Rồng mang ý nghĩa may mắn, thuận lợi và là những điềm lành. Đại diện cho quẻ chấn trong bát quái, Rồng thể hiện cho sự thông thái, công danh sự nghiệp và quyền lực tối cao. Người ta tin rằng, mỗi lần Rồng xuất hiện sẽ mang đến những điều tốt lành, đại cát đại lợi cho con người.

Với tạo hình là một loài kỳ lạ và chưa từng tồn tại trên thế giới này, Rồng có thần của loài rắn, đùi và chân của thằn lằn và chim ưng, sừng giống sừng hươu và toàn thân đều có vảy. Rồng có thân gồm 12 khúc uốn lượn chính là 12 tháng trong năm. Đầu Rồng có bờm và cũng là loài duy nhất tạo được mưa. Rồng thường có một viên ngọc đại diện cho sự sống. Đó cũng là viên châu tượng trưng cho những điều tinh túy nhất trong cuộc sống.

Ly – Kỳ Lân

Tranh “Tứ linh” còn có biểu tượng Ly hay Kỳ Lân. Là một trong bốn linh vật theo tín ngưỡng dân gian Việt Nam. Kỳ Lân tượng trưng cho sự thái bình, cho phúc lộc, may mắn và thịnh vượng. Lân là linh vật báo hiệu điềm lành, là biểu tượng cho sự nguy nga, tráng lệ, trường thọ và niềm hạnh phúc lớn lao. Kỳ Lân mang trong mình tất cả những phẩm chất đặc trưng của một con vật nhân từ. Theo truyền thuyết, khi di chuyển, Lân luôn tránh giẫm lên những loại côn trùng hay cỏ mềm dưới chân nó.

Lân có dung mạo kỳ dị, là một hình tượng nghệ thuật được thêu dệt từ trí tưởng tượng của người xưa. Đồng thời, ẩn chứa trong hình tượng Kỳ Lân là một sức mạnh tâm linh lớn lao. Lân có đầu nửa Rồng nửa thú, đôi khi chỉ có một sừng. Do sừng của Lân không húc ai bao giờ nên sừng này là hiện thân của từ tâm. Phần nhiều Lân có sừng nai, tai chó, trán lạc đà, mắt quỷ, mũi sư tử, miệng Rồng, thân ngựa, chân hươu, đuôi bò.

Kỳ Lân cũng không ăn thịt hay làm hại bất kỳ con vật nào. Nó cũng không bao giờ uống nước bẩn. Trong không gian kiến trúc của người Việt, có khi Kỳ Lân được bài trí thành từng cặp, đứng chầu trước cung điện của vua, đầu hướng về phía cung điện nhằm biểu hiện lòng trung thành. Ngày nay, Kỳ Lân xuất hiện trong tranh “Tứ linh”, được trưng bày trong phòng thờ, phòng khách với mong muốn sự bình an, sức khỏe, hạnh phúc và tài lộc.

Quy – Rùa

Quy – Rùa là một trong bốn linh vật xuất hiện trong tranh gỗ treo phòng thờ “Tứ linh”. Nó đã xuất hiện trong truyện cổ tích thời An Dương Vương. Nhiều nhà nghiên cứu cho rằng, Rùa là bóng dáng của thần Visnou – một tối thượng thần của đạo Bà la môn. Trong tạo hình, người ta thấy Rùa từ năm 1126 trong thế đội bia ở chùa Linh Ứng – Thanh Hóa. Từ đó, nó tồn tại thường xuyên dưới hình thức đội bia. Đến thế kỳ XV, Rùa xuất hiện dưới hình thức đội Hạc – chạm khắc trên bia chùa Láng (Hà Nội).

Trong lĩnh vực tâm linh, Rùa được người Việt coi là vật hợp bởi cả ÂM và DƯƠNG. Bụng Rùa phẳng tượng trưng cho đất – ÂM, mai Rùa khum tượng trưng cho trời – DƯƠNG. Hình tượng Rùa đội bia tượng trưng cho hạnh phúc, phát triển và chịu đựng. Trong quan niệm dân gian của người Bắc, Rùa là cao quý, là chủ nguồn nước (Rùa phun nước thiêng), là linh vật của đất Phật. Rùa được xem là hình tượng của sự trường sinh bất lão. Nó cũng là biểu tượng của sự bất diệt với thời gian, trường tồn vĩnh cửu đồng thời thể hiện sự kiên nhẫn, bền bỉ.

Phụng – Phượng hoàng

Phượng hoàng là linh vật cuối cùng trong tranh gỗ treo phòng thờ “Tứ linh”. Là hiện thân của sự cao quý, thanh lịch và mềm mại. Trước đây, “Phượng” là con trống còn “Hoàng” là con mái. Phượng hoàng có mỏ diều hâu, tóc trĩ, vẩy cá chép, móng chim ưng, đuôi công…Phượng hoàng là hình tượng của thánh nhân, hạnh phúc. Phượng có yếu tố âm nên tượng trưng cho hoàng hậu và người đàn bà đẹp.

Phượng hoàng thường được ghép cặp với Long. Rồng là con vật mang ý nghĩa của giống đực. Phượng hoàng còn được gọi là “Con kê”. Nó được dùng thay cho con gà trong “Can chi”. Phượng hoàng có ý nghĩa tích cực. Nó là biểu tượng của đức hạnh, sự duyên dáng và thanh nhã. Phượng hoàng cũng biểu thị cho sự hòa hợp âm dương. Theo truyền thuyết, nó xuất hiện trong thời kỳ hòa bình và thịnh vượng.

Phượng hoàng là hóa thân của Âu Cơ. Âu Cơ là một tiên nữ, là con gái của một vị thần núi. Nàng đi khắp nơi để giúp đỡ người khác. Nàng có lòng từ bi và có tài về y thuật. Một hôm, có một con quái vật làm nàng sợ hãi. Nàng liền biến thành một con phượng hoàng mà bay đi. Lạc Long Quân là thần Rồng đã lấy đá giết chế quái vật. Tình yêu giữa hai người nảy nở và họ cưới nhau. Âu Cơ sinh ra bọc trứng có 100 người, đây cũng là tổ tiên của người Việt.

Tranh gỗ treo phòng thờ
Tranh gỗ treo phòng thờ “Tứ linh” là một bức tranh gỗ thể hiện 4 linh thú là Rồng, Kỳ Lân, Phượng Hoàng và Rùa

Tranh gỗ treo phòng thờ “Lý ngư vọng nguyệt”

Nhắc tới tranh gỗ treo phòng thờ “Lý ngư vọng nguyệt” là một bức tranh mang nhiều ý nghĩa trong phong thủy. Trong bức tranh có hình ảnh cá chép, trăng và hoa sen được khắc trên gỗ. Mặt trăng trong nghệ thuật là biểu tượng thơ mộng, nó khiến người xem liên tưởng đang được chạm vào thiên nhiên.

“Nguyệt” được khắc trong tranh gỗ không phải trăng khuyết mà là một hình ảnh trăng tròn, ngụ ý cho sự hoàn hảo, thứ mà con người luôn tìm kiếm. Đó là những thứ mà thực tại con người đang vì nó mà tìm kiếm. Sự hoàn hảo, trọn vẹn trong cuộc sống này không bao giờ có thật. Tuy nhiên, những cám dỗ thì luôn luôn hiện hữu. “Nguyệt” dưới nước chỉ là hình ảnh phản chiếu của một giá trị đích thực. Giá trị cốt lõi chính là mặt trăng trên trời.

Thế nhưng, những con cá chép lại không hướng đến mặt trăng trên bầu trời mà lại tìm sự ảo ảnh, mặt trăng dưới nước mà tiến tới. Như vậy, vĩnh viễn sẽ không tới được. Trong cuộc sống, chúng ta nên biết bằng lòng và trân trọng những giá trị đang có. Do đó, hãy yêu thương bản thân và tìm giá trị cốt lõi cho mình. Tranh gỗ “Lý ngư vọng nguyệt” thể hiện sự tỉnh táo của gia chủ khi biết đâu là giá trị thực sự và luôn cảnh giác trong kinh doanh.

Tranh gỗ treo phòng thờ “Lý ngư vọng nguyệt” là một bức tranh mang nhiều ý nghĩa trong phong thủy

Tranh gỗ treo phòng thờ “Phúc, Lộc, Thọ”

Tranh gỗ treo phòng thờ chữ Phúc

Chữ Phúc gồm bộ thị đi liền ký tự Phúc. Bộ thị vốn là hình vẽ cái bàn thờ. Ký tự Phúc mà người đời sau chiết thành “Nhất khẩu điền” – là hình vẽ một vò rượu. Có nghĩa là cầu cho trong nhà có được bình rượu luôn đầy. Chữ Phúc được hiểu là điều tốt lành, may mắn. Do đó, nhiều kết hợp từ có yếu tố phúc nhằm chỉ sự vui vẻ, no ấm và an lành: Phúc đức, phúc ấm, phúc tinh, hạnh phúc, hồng phúc, diễm phúc…

Tranh gỗ chữ Phúc luôn là lựa chọn được ưu tiên hàng đầu trong nghệ thuật chơi tranh gỗ thư pháp. Chữ Phúc thể hiện ước mơ của con người về một cuộc sống đủ đầy. Đó là mong muốn cho gia đình luôn sum vầy, có người, có nhà, nề nếp, trên dưới hiếu thuận và có ruộng để làm ăn sinh sống. Chỉ một chữ Phúc mà đã gợi lên một cuộc sống bình yên, lương thiện và hiền hòa.

Tranh gỗ treo phòng thờ chữ Phúc thường được tạo nên từ những loại gỗ quý. Nó được ghép khung chặt chẽ, hài hòa đến từng chi tiết. Phần chữ Phúc được viết theo lối thư pháp. Nét chữ viết theo lối Thảo bay bướm, khoáng đạt. Sau khi được đục chi tiết, tranh gỗ chữ Phúc được đem đi đánh giấy ráp. Mục đích để loại bỏ tất cả những mạt gỗ, dăm gỗ dù là nhỏ li ti. Sau đó, người ta tạo độ bóng cần thiết và sơn phủ một lớp sơn lót bảo vệ cho tranh.

Tranh gỗ treo phòng thờ chữ Lộc

Lộc là biểu tượng cho một trong những hạnh phúc lớn nhất của con người. Lộc bao hàm ý nghĩa may mắn, hạnh phúc tốt lành. Xưa kia, lộc tức là bổng lộc mà chủ yếu là tiền bạc hoặc những vật phẩm cao quý mà vua ban tặng cho quan. Đó là sự ghi nhận công lao của vua đối với những việc quan đã làm.Song song với lộc vua ban thì cũng có lộc của dân biếu. Theo đó, lộc có ý nghĩa mang đến sự may mắn, tốt lành.

Lộc trong tranh gỗ treo phòng thờ Tam đa có ý nghĩa là giàu có, thăng quan tiến chức, cuộc sống vinh hoa phú quý. Lộc ngày nay ngoài ý nghĩa tiền bạc, của cải còn bao hàm ý nghĩa may mắn, tốt lành. Do đó, vào mỗi dịp xuân sang mọi người thường có tục đi hái lộc với hi vọng về tiền tài, may mắn và những điều tốt lành sẽ đến với bản thân và gia đình.

Tranh gỗ Phúc Lộc Thọ thể hiện nét đẹp trong văn hóa truyền thống. Loại tranh này mang đến vẻ đẹp tinh tế, sang trọng cho phòng thờ, phòng khách. Theo các chuyên gia phong thủy, chất liệu gỗ có tác dụng cân bằng âm dương. Gỗ bền và chắc nên tranh gỗ chữ Lộc có tuổi thọ cao. Hơn nữa, tranh gỗ chữ Lộc không bị bay màu, mối mọt, biến dạng và giá thành rẻ.

Tranh gỗ treo phòng thờ chữ Thọ

Chữ Thọ theo chữ Hán được xếp vào bộ sĩ gồm có 5 chữ cấu thành. Chữ “Sĩ” xếp trên đầu chữ “Thọ”. Sĩ nghĩa đen là học trò, học rộng, là sự hiểu biết và tư duy. Thời xưa, chữ Thọ xuất hiện nhiều trong kiến trúc như cung điện, tư gia của các bậc vương giả và cả ngôi nhà của dân thường. Nó được xem là biểu tượng có tác dụng tăng cường năng lượng cho ngôi nhà. Đồng thời, giúp người sống trong ngôi nhà được bảo vệ.

Từ xưa đến nay, những ngôi nhà truyền thống ba gian, năm gian…chữ Thọ được sử dụng rộng rãi trong kiến trúc và trang trí nội thất truyền thống. Chữ Thọ được xử lý cách điệu qua các hình dạng vuông, tròn, đường thẳng, cong, khỏe mạnh, cân xứng. Điều này mang lại tính thẩm mỹ cao nhất là khi được phóng to trên các bức tường hay cửa sổ. Với chất liệu gỗ, qua nghệ thuật điêu khắc, chữ Thọ được uốn lượn cầu kỳ theo mô tuýp trang trí mây, hoa lá…trở nên đẹp mắt hơn.

Tranh gỗ treo phòng thờ
Tranh gỗ treo phòng thờ “Phúc, Lộc, Thọ”

Tranh gỗ treo phòng thờ “Tùng Hạc diên niên”

Tranh gỗ treo phòng thờ “Tùng Hạc diên niên” là sự kết hợp hài hòa giữa hai hình ảnh biểu trưng cho sự trường thọ. Đó chính là hình ảnh cây Tùng và loài Hạc tiên. Tên đầy đủ của bức tranh này là “Bách niên giai lão Tùng Hạc diên niên”. Là tranh gỗ giàu ý nghĩa, mang đậm triết lý nhân sinh và phong thủy thực hành. Nội dung chủ yếu của bức tranh là hình ảnh cây Tùng, chim Hạc. Đây là biểu tượng về sự trường thọ, ngay thẳng, thanh cao và trong sạch.

Hình ảnh mặt trời trong bức tranh gỗ treo phòng thờ “Tùng Hạc diên niên” giúp tranh tràn đầy sức sống. Mặt trời mọc tượng trưng cho sự mới mẻ, bắt đầu. Đó cũng là biểu tượng của sự trường tồn với thời gian. Mặt trời giúp tăng cường năng lượng dương trong nhà. Giúp gia chủ gặp may mắn trong các mối quan hệ xã hội và thăng tiến trong sự nghiệp.

Tranh gỗ “Tùng Hạc diên niên” có ý nghĩa đặc biệt trong phong thủy. Đặc biệt, nó có ý nghĩa tích cực đối với người tuổi Tỵ. Tranh này đại diện cho hành Thủy, rất thích hợp với người mệnh Mộc và mệnh Thủy. Tranh gỗ “Tùng Hạc diên niên” thường được treo ở các hướng tương ứng với phương vị: Cung phú quý (hướng Đông Nam), cung danh tiếng (hướng Nam), cung sự nghiệp (hướng Bắc)

Cây Tùng trong bức tranh gỗ “Tùng Hạc diên niên”

Khi nói đến Tùng là nói đến khí phách của người quân tử. Cây Tùng luôn xanh tốt mặc cho thời tiết khắc nghiệt. Tùng có khả năng sống bền bỉ, là biểu tượng cho khí phách mạnh mẽ, kiên cường, không sợ nguy hiểm trước thử thách của thiên nhiên và cuộc sống.

Do sống trên núi cao nên cây Tùng còn là biểu tượng cho lối sống ẩn dật, lánh đời. Tuy nhiên, nó luôn kiêu hãnh để giữ cho tâm hồn trong sạch. Nhựa cây Tùng già là một hương liệu hiếm có. Hơn nữa, nó còn là một linh dược quý để trị bệnh cứu người. Trong phong thủy, cây Tùng còn có khả năng xua tan tà khí, làm tăng vượng khí. Treo tranh gỗ có hình ảnh cây Tùng giúp gia chủ có cuộc sống bình yên, may mắn, thành công và trường thọ.

Chim Hạc trong bức tranh gỗ “Tùng Hạc diên niên”

Theo truyền thuyết, chim Hạc vốn là loài chim tiên. Hạc là cha của tất cả các loài có cánh trên trái đất này. Chim Hạc đại diện cho sự trường thọ, may mắn, quý phái, thông minh, tài trí, an toàn và hạnh phúc. Màu trắng tinh khiết của chim Hạc thể hiện sự thanh cao, nhã nhặn và quyền quý.

Chim Hạc mang tinh thần vươn cao, vươn xa. Do đó, Hạc cũng được sử dụng trong phong thủy để đem lại nguồn năng lượng sống dồi dào và ý chí mạnh mẽ. Hình ảnh những con chim Hạc nô đùa xung quanh cây Tùng tượng trưng cho sức chịu đựng dẻo dai, kiên cường của gia chủ để có được một cuộc sống giàu sang, hạnh phúc.

Tranh gỗ treo phòng thờ
Tranh gỗ treo phòng thờ “Tùng Hạc diên niên” là sự kết hợp hài hòa giữa hai hình ảnh biểu trưng cho sự trường thọ

Tranh gỗ treo phòng thờ “Đồng quê”

Tranh “Đồng quê” khắc họa hình ảnh đình làng, cây đa, lũy tre…Đình làng là nơi thờ cúng của làng. Nó còn như một căn nhà lớn của cả làng, nơi hội họp. Đình làng còn là gia đình của mỗi người con khi xa xứ trở về. Ngày nay, phần nhiều đình làng đã bị dỡ bỏ nhưng trong tâm trí của mỗi người nhất là những người lớn tuổi. Đình làng giống như căn nhà thứ hai, thân thương như từng thớ thịt của người trong làng.

Hình ảnh con sông thanh bình chảy qua mỗi làng quê cũng được khắc họa rõ nét trong tranh gỗ treo phòng thờ “Đồng quê”. Hình ảnh cây đa tỏa bóng mát xuống con đường làng càng trở nên thân thuộc. Cây đa như một chiếc cầu nối giữa quá khứ và hiện tại. Tuổi thơ của nhiều thế hệ trong gia đình có khi đều cùng chơi đùa bên gốc đa đầu làng.

Tranh gỗ “Đồng quê” gợi sự đầy đủ, sung túc và ấm áp. Vì thế, khi treo tranh nên cân nhắc vị trí phù hợp nhất trong ngôi nhà. Nếu đặt tranh ở cung Đông Nam sẽ rất có lợi về việc kích tài. Với bức tranh lớn bạn nên tìm vị trí cân đối với cả bức tường. Với tranh cỡ bé hay nhỡ, bạn nên lắp thêm đèn chiếu tranh phía trên. Việc làm này giúp tôn thêm vẻ đẹp cho tranh. Đồng thời, giúp tăng cường kích hoạt năng lượng tích cực.

Tranh gỗ treo phòng thờ “Đồng quê” khắc họa hình ảnh cây đa, đình làng, lũy tre…

Để lấp đầy sự trống trải trên những bức tường tại phòng thờ người ta thường chọn tranh gỗ treo tường. Loại tranh này vừa đảm bảo tính thẩm mỹ vừa đảm bảo yếu tố phong thủy cần thiết cho không gian thờ cúng của mỗi gia đình./.